دکتر حسن شفیعی عضو هیئت علمی دانـشگاه

روان شناسی بالینی، روان شناسی شناختی، علوم شناختی، روان شناسی سلامت
 
لوگوی جدیدگوگل آزمون فرافکن 93 ساله رورشاخ !
ساعت ۱٠:٤٦ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۸/٢۳ : توسط : حسن شفیعی

فارنت/ شاید در مورد تست صفحه جوهر رورشاخ (رورشاک) چیزهایی شنیده باشید. گوگل به مناسبت ۱۲۹مین روز تولد هرمن رورشاخ این تست روانشناسی جالب را به عنوان لوگوی جستجوگرش قرار داده است.

رورشاخ یک روانشناس سوییسی بود که به علت تست صفحه جوهرش مشهور شده است. در این تست رورشاخ ۱۰ کارت مختلف با یک شکل متقارن تولید شده از جوهر را به افراد نشان می‌داد و از آن‌ها می‌پرسید که لکه‌ها را به شکل چه چیزی می‌بینند. سپس جواب‌ها را آنالیز و بررسی می‌کرد تا به اختلالات روانی افراد و یا جنبه‌های مختلف شخصیتی آن‌ها پی ببرد. این تست در نیمه دوم قرن بیستم میلادی بسیار استفاده شد تا جایی که پس از آن نیز در کتاب‌ها و فیلم‌های بسیاری مانند Watchmen اثر Alan Moore نیز ردپایی از تست رورشاخ مشاهده شد.
در تصویر بالا ده کارت مورد آزمایش رورشاخ را به همراه پاسخ‌های رایج کاربران مشاهده می‌کنید. البته لوگوی گوگل بعضی تصاویر دیگر را هم شامل می‌شود؛ همچنین در تست‌های رورشاخ چند کارت رنگی نیز وجود داشت. اگر لوگوی گوگل برای شما تست رورشاخ را نشان نمی‌دهد می‌توانید به آرشیو دودل‌های گوگل مراجعه کنید و این تست جالب را ببینید. البته گوگل نمی‌تواند نقش روانشناس را ایفا کند و جواب‌های شما را آنالیز کند اما به جای آن امکان به اشتراک‌گذاری جواب‌هایتان را با هش‌تگ #RorschachDoodle در شبکه‌های اجتماعی مانند فیس‌بوک، گوگل پلاس و توییتر فراهم کرده است.


 
آیا مردم به شما خیره می‌شوند؟
ساعت ٥:٤٦ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۸/۱٦ : توسط : حسن شفیعی

تحقیقات جدید در دانشگاه سیدنی نشان می‌دهد که افراد اغلب گمان می‌کنند دیگران به آن‌ها خیره می‌شوند، حتی زمانی که کسی به آن‌ها خیره نمی‌شود. به گزارش مشرق به نقل از ایسنا، هنگامی که مغز مردد است، بیشتر به نظر می‌رسد که به مالکش بگوید: «تحت نگاه خیره شخص دیگری است!» 

به گفته پروفسور کولین کلیفورد، از مدرسه روانشناسی دانشگاه سیدنی، درک خیره شدن، توانایی است که مشخص می‌کند شخص به چه چیزی خیره شده و این یک سیگنال اجتماعی است که اغلب افراد آن را بدیهی می‌گیرند. این گمان که دیگران به ما نگاه می‌کنند ممکن است عادی باشد اما در واقع، فرایند ساده‌ای نیست زیرا مغز در پس این صحنه فعالیت بسیاری انجام می‌دهد.برای این که افراد بگویند که آیا تحت نگاه خیره کسی هستند، به مکان مور نظر چشم دیگر اشخاص و جهت سر آن‌ها نگاه می‌کنند؛ این سرنخ‌های بصری به مغز ارسال می‌شود که در آن نواحی خاصی وجود دارند که این اطلاعات دریافتی را محاسبه می‌کنند. با این حال، مغز فقط به طور مجهول، اطلاعات را از چشم‌ها دریافت نمی‌کند.این مطالعه نشان می‌دهد هنگامی که افراد دارای سیگنال‌های بصری محدودی هستند (مانند حضور در شرایط تاریک یا هنگامی که شخص دیگری عینک آفتابی به چشم دارد)، مغز آن چه را که "می‌داند"، می‌گیرد.محققان حاضر در این مطالعه تصاویری از چهره‌ها را خلق کردند و از افراد خواستند که مشاهده کنند این چهره‌ها به کجا نگاه می‌کنند.نتایج این مطالعه نشان داد : افراد به شدت معتقدند که دیگران به آن‌ها خیره می‌شوند، به ویژه هنگامی که مردد هستند.نگاه مستقیم می‌تواند نشان‌دهنده تسلط یا تهدید باشد و هنگامی که شخص مولفه‌ای را به عنوان تهدید درک می‌کند، نمی‌خواهد آن را از دست دهد؛ بنابراین این گمان که شخص دیگری به وی نگاه می‌کند، ممکن است یک استراتژی ایمن‌تر باشد.همچنین نگاه مستقیم این سیگنال اجتماعی را می‌رساند که شخص دیگری می‌خواهد با ما ارتباط برقرار کند بنابراین سیگنالی برای تعامل قریب‌الوقوع است.همچنین شواهدی وجود دارند که بر اساس آن، نوزادان ترجیح می‌دهند نگاه خیره مستقیم داشته باشند و این نشان می‌دهد که این امر نوعی تعصب ذاتی است.تحقیقات نشان می‌دهد افراد مبتلا به اوتیسم کمتر قادرند که بگویند تحت نگاه خیره دیگران هستند و از سوی دیگر، افراد دارای اضطراب اجتماعی تمایل بالاتری دارند که گمان کنند تحت نگاه خیره سایرین هستند.

جزئیات این مطالعه در مجله Current Biology انتشار یافت. 


 
پس از کمر درد، افسردگي مهمترين ناتواني در سراسر جهان محسوب مي شود.
ساعت ٥:۳٠ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۸/۱٦ : توسط : حسن شفیعی

نامه نيوز/ افسردگي رتبه دوم جهاني را در ايجاد ناتواني براي افراد دارد اما اين بيماري در کشورها و مناطق مختلف به صورت متفاوتي بروز مي کند. مثلا ميزان افسردگي شديد در افغانستان در بالاترين ميزان و در ژاپن در کمترين ميزان است.
جديدترين يافته هاي علمي حاکي از آن است که پس از کمر درد، افسردگي مهمترين ناتواني در سراسر جهان محسوب مي شود.
محققان در نشريه "پلاس مديسين" تاکيد کرده اند بايد افسردگي به عنوان يک اولويت بهداشت عمومي جهاني درمان شود.در اين مطالعه افسردگي باليني با بيش از 200 بيماري و آسيب ديدگي ديگري که موجب ناتواني فرد مي شوند مقايسه شده اند.
بر اساس اعلام سازمان بهداشت جهاني در سراسر جهان، تنها بخش کوچکي از بيماران به درمان دسترسي دارند.افسردگي رتبه دوم جهاني را در ايجاد ناتواني براي افراد دارد اما اين بيماري در کشورها و مناطق مختلف به صورت متفاوتي بروز مي کند. مثلا ميزان افسردگي شديد در افغانستان در بالاترين ميزان و در ژاپن در کمترين ميزان است.دکتر آلزي فراري از دانشکده بهداشت جمعيت دانشگاه کويينزلند که اين پژوهش را رهبري کرده است مي گويد افسردگي مشکل بزرگي است و ما قطعا بايد توجه بيشتري به آن داشته باشيم.وي افزود: بايد کارهاي بيشتري در زمينه آگاهي رساني در مورد اين بيماري صورت دهيم و شيوه هاي موفق و موثر بهتري براي درمان آن عرضه کنيم.
به گفته وي بار اين بيماري نيز در کشورهاي مختلف متفاوت است به طوري که کشورهاي کم درآمد و با درامد متوسط بيشترين بار و کشورهاي ثروتمند کمترين بار را از اين بيماري متحمل مي شوند.
به گفته وي، اگرچه سياستگذاران تلاش کرده اند تا با اتخاذ سياست هاي مختلف به افسردگي بيشتر پرداخته شود اما هنوز بايد کارهاي بسيار بيشتري انجام شود.
داده هاي سال 2010 در پي مطالعات مشابه سال 1990 و 2000 به بار جهاني افسردگي پرداخته است.دکتر "دانيل چشولم" اقتصاد دان سلامت در بخش سلامت روان و سوء مصرف مواد سازمان بهداشت جهاني در مورد اين تحقيقات مي گويد افسردگي يک بيماري بسيار ناتوان کننده است.وي افزود: اين يک چالش عمومي بزرگ براي سلامتي و يک مشکل عظيم براي روبه روشدن با آن است اما کارهاي انجام شده براي درمان آن کافي نيست.در سراسر جهان تنها بخش کوچکي از مردم به هر نوع درمان و يا شيوه تشخيصي افسردگي دسترسي دارند.سازمان بهداشت جهاني به تازگي برنامه بهداشت روان جهاني را براي ارتقاي سطح آگاهي سياست گذاران آغاز کرده است.


 
شیطانی در جزئیات نهفته است ! راز سمبل روان شناسی
ساعت ۱:۱٢ ‎ق.ظ روز ۱۳٩٢/۸/٧ : توسط : حسن شفیعی

در گذشته های دور باوری وجود داشته است با این محتوا که "شیطانی در جزئیات نهفته است " . این باور به زمانی اشاره دارد که توجه زیاد به جزئیات مانع از بروز اتفاقات خوشایند می شود. برای همین مثلاً همیشه دانشمندان این جمله را به خاطر می سپارند که شیطانی در جزئیان نهفته است تا بیش از حد وارد جزئیات آن نشوند. اما ارتباط این جمله با روانشناسی و نماد آن چیست؟این ارتباط اینجاست که بر خلاف این باور رایج و اشتباه، هیچ شیطانی در جزئیات وجود ندارد و آن باور«که شیطانی در جزئیات نهفته است» به فرضیه کاملاً غلط اما جالبی اشاره می کند که درباره نماد روانشناسی وجود داشته است و آن اینکه؛ علامت روانشناسی همان چنگکی است که شیطان ها به همراه داشته اند! این فرضیه به این علت وجود داشته است که تاریخ نشان داده است، بیماری به دلیل حضور شیطان و کارهای شیطانی پدید می آید. انجمن های مختلف در زمان های دور، روانشناسان را شیطانی و اهریمنی توصیف می کرده اند و به مردم می گفتند که ما توسط روانشناسان فریفته می شویم و آنها به ما دروغ می گویند و روانشناسان برای بی حرمتی به نظر این انجمن ها نماد شیطان را به عنوان روانشناسی انتخاب کرده اند!

از این نظریه غلط اما جالب که گذر کنیم به نظر می رسد باز هم همه چیز به یونان بر می گردد. واقعیت این است که برای کشف خواستگاه و مبدأ نماد روانشناسی فقط یک راه ساده وجود دارد و آن بررسی ریشه شناسی آن است.همان طور که در تصویر زیر مشخص است نماد روانشناسی نشأت گرفته از یکی از حروف الفبای یونانی )درست یکی مانده به آخری و 16 مین حرف از حروف الفبای آنها( است، یعنی psi که همچنین اولین حرف واژه ی یونانی psuche به معنای روح یا ذهن هست. این کلمه به همین ترتیب، درست سرچشمه واژه psych نیز هست. یعنی جایی که بعد ها ما نام رشته روانشناسی را از آن گرفتیم؛ یعنی علمی که به مطالعه ذهن و فعالیت های روانی می پردازد. (به نقل از خبرنامه انجمن ایرانی روان شناسی)


 
اختلال شخصیت پارانویید (Paranoid Personality Disorder)
ساعت ٩:٥٧ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٢/۸/٦ : توسط : حسن شفیعی

افراد مبتلا به اختلال شخصیت پارانویید (Paranoid Personality Disorder) بیش از حد حساس بوده و تمایل دارند که محیط اطراف خود را برای یافتن نشانه‌هایی مبنی براینکه بدرفتاری دیگران، دلیل تنها ماندن آنان است، مورد بررسی قرار دهند. افراد مبتلا به اختلال شخصیت پارانویید غالباَ اهل جرّ و بحث، عصبی و خشک هستند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز،  ویژگی‌های غالب اختلال شخصیت پارانویید عبارتند از یک بی‌اعتمادی نافذ و طولانی مدت و بدگمانی نسبت به دیگران ،آنها آمادة حمله به نظر می‌رسند. متمایل به مبالغه‌اند و اینکه از کاه، کوه بسازند.

آن‌ها در تلاشند که انگیزه‌های پنهانی و معانی خاصی را به رفتارهای ساده و بی‌غرض دیگران نسبت دهند.

آنها می‌خواهند که دیگران را برای تمام مشکلات خود سرزنش کنند ولی خود به هیچ عنوان سرزنش و یا قبول مسئولیت شکست را برنمی‌تابند.

مردان بیش از زنان از اختلال شخصیت پارانویید رنج می‌برند.